Alles wat je moet weten als je begint met waterskiën. Waar let je op als je het water op gaat?
Droom jij er ook wel eens van dat je kan lopen op water? Nou ik in elk geval wel! En ik kan je zeggen, waterskiën komt aardig in de buurt. Het is misschien zelfs wel nóg leuker.
Stel je eens voor dat je met 32 km (20 mijl) per uur over het water glijdt. Het gevoel hebben dat je vliegt. Waterskiën is echt een unieke belevenis. Heb ik je nieuwsgierig gemaakt? Wat heb je allemaal nodig en welke type ski’s zijn geschikt voor de startende waterskiërs? Hieronder leg ik je alles uit.
Dit artikel legt je alles uit over:
- De geschiedenis van het waterskiën
- Hoe waterskiën in zijn werk gaat
- De kracht, het evenwicht en de beweging bij het waterskiën
- De drijvende kracht achter waterskiën
- De basiskennis van waterskiën: hoe begin ik?
- De juiste waterski-uitrusting
- Verschillende soorten ski’s
- Figuurskiën en slalomskiën
- (Schans)springen, raceskiën en showskiën
Andere interessante artikelen:
De geschiedenis van het waterskiën
Wil jij ook wel eens een poging doen? Mag ik je dan feliciteren! Wist je nog niet dat de sport dit jaar 100 jaar bestaat? Ja echt! Zo lang al. Maar je bent niet de enige. Het is trouwens nooit te laat om het te leren!
Het gerucht gaat dat de Zweden in 1921 de eersten waren op waterski’s. Zij noemden het “Vatternskida” wat zoveel betekent als “skiën op een watermassa”. Zo vermelden de Zweedse geschiedenisboeken.
Officieel valt deze eer echter te beurt aan twee broers (nog slechts tieners destijds) in Minnesota (Verenigde Staten), in 1922.
De 18 jarige Ralph Samuelson die vlakbij Lake Pepin in Lake City, Minnesota woonde had het knotsgekke idee opgevat dat als je op sneeuw kon skiën dat dat dan ook op het water zou moeten kunnen. Samen met zijn broer Ben werkte hij het revolutionaire plan verder uit.
Dat resulteerde erin dat Ralph Samuelson in juli 1922 voor het eerst op de twee lange latten het water op ging, voortgetrokken door een boot, bestuurd door zijn broer.
Je kunt je voorstellen dat hun waterski-uitrusting op zijn zachtst gezegd zeer ouderwets en eenvoudig was. Samuelson maakte zijn ski’s van een combinatie van de metalen duigen van een ton en stukken hout. Deze werden bijeengehouden door leren riemen.
Al doende leerde hij. Hij ontwikkelde al snel een manier om zijn techniek te verbeteren. Zo ontdekte hij dat als je iets achterover leunt op de ski’s en de punten iets omhoog steekt, je het beste over het water glijdt, zonder je evenwicht te verliezen.
Nadat zijn uitvinding alom bekend werd, kreeg Samuelson van de American Water Ski Association de titel “vader van de watersport”. Zij erkenden hem als degene die voor het eerst op de waterski’s had gestaan. Hij vroeg nooit patent aan op zijn uitvinding.
Toen Samuelson in 1925 op tournee ging langs de oostkust van de Verenigde Staten, om zijn uitvinding aan iedereen te showen, ontwikkelde Fred Waller de eerste waterski’s voor de verkoop en vroeg hier ook patent op aan. Hij noemde ze Dolphin Aquaskees.
In de jaren 30 van de vorige eeuw werd het waterskiën al snel populair in Noord-Amerika en in Europa.
In 1939 werden uiteindelijk de eerste nationale waterski kampioenschappen gehouden op Jones Beach, Long Island, New York.
Tientallen jaren later, in 1972, tijdens de olympische zomerspelen in Kiel (West-Duitsland) werd het waterskiën officieel een olympische sport. En daar bleef het niet bij. Tegenwoordig zijn er, alleen al in de Verenigde Staten, meer dan 650 waterski clubs en 11 miljoen actieve waterskiërs.
Het is belangrijk om te weten dat de ontwikkeling van het waterskiën tevens gepaard ging met de ontwikkeling van motorboten. Je snapt, waterskiën achter een kano schiet natuurlijk niet op. Je hebt een motorboot nodig die op zijn minst 25 km per uur kan, anders blijf je, zelfs op de mooiste ski’s, niet boven water.
Daarom is de technische vooruitgang van motorboten door de jaren heen onlosmakelijk verbonden met de vooruitgang in het waterskiën. Daarbij komt dat hoe sneller de boot, hoe sneller je over het water scheert en hoe wendbaarder je bent. Dat maakt ook dat je meer trucs je kunt uithalen.
Nu je dit allemaal weet is de vraag … hoe komt het eigenlijk dat je kunt skiën op water?
En waarom kwam Samuelson er achter dat de juiste positie van de punten van de ski’s je skimogelijkheden kan verbeteren?
Waterskiën: hoe werkt het?
Waterskiën is eigenlijk best een duidelijke en eerlijke sport.
Waterskiën doe je op zelfde soort ski’s als in de sneeuw. Hierbij word je over het water voortgetrokken door een motorboot. Hoe meer gevorderd je bent, hoe sneller je gaat. En hoe harder de motorboot vaart, hoe meer controle je hebt over de ski’s en je bewegingen en hoe meer trucs je kunt doen.
Tegenwoordig waterskiën wereldwijd miljoenen mensen op recreatief niveau. En deze tak van sport groeit. Ook onder professionele sporters. Alleen al in de VS worden jaarlijks 900 toernooien gehouden. Dat varieert van kleine beginners evenementen tot toernooien van wereldklasse. Velen strijden daarbij tegen elkaar in slalom-, figuurski- en schansspringcompetities.
Oké, maar blijf je óp het water staan zonder dat je zinkt?
En welke natuurkundige wetten zorgen ervoor dat je allerlei trucs kunt uithalen en dat je naadloos over het water glijdt?
Is het hele watersport gebeuren nog nieuw voor jou? Lees dan ook eens onze artikelen over SUP boarden. Je moet tenslotte ergens beginnen, niet? Het is namelijk zo dat SUP boarden een uitstekende eerste stap is voor elke aspirant watersportliefhebber.
De natuurkundige principes achter waterskiën
Als je geïnteresseerd bent in waterskiën dan is het goed je van het begin af aan echt te verdiepen in de natuurkundige principes die aan de sport ten grondslag liggen. Er komen zelfs meerdere factoren bij kijken die van belang zijn.
De basiskenmerken van water zijn dat het vloeibaar én in beweging is. Zo heb je ‘turbulent’ en ‘laminair’ water. Water dat in beweging en turbulent is heeft een onstuimig oppervlak en onregelmatige stroming. Laminair water is glad van oppervlak en kalm.
Voor degenen die de nerd willen uithangen en het naadje van de kous willen weten, heb ik een formule, de “Reynolds number”, die twee typen water vergelijkt.
Re = P (dichtheid) x L (obstakellengte) x V (stroomsnelheid) / v (viscositeit of interne wrijving)
Een hogere uitkomst betekent meer turbulent water. Een lage uitkomst wijst op laminair water. Dat laatste is het beste voor waterskiën. etHet wateroppervlak is gladder en heeft toch een zekere stroming.
Een van de beste basistips die je beter kunt onthouden is dat je de punten van je ski’s boven water moet houden bij de start.
Als je de punten van je ski’s goed omhoog houdt, veroorzaakt je lichaamshouding namelijk tegendruk voor de trekkracht die de boot op de ski’s uitoefent. Op die manier creëer je een dusdanige hoek met je ski’s dat deze ervoor zorgt dat je uit het water wordt getild. Heb je de punten goed omhoog wijzen dan zal het water onder je ski’s wegglijden en ontstaat er een opwaartse kracht, zodat je omhoog en vooruit komt.
Zo lang de opwaartse kracht gelijk is aan de zwaartekracht op het gewicht van de skiër, blijf je óp het water. De zwaartekracht is de constante kracht die het gewicht van de skiër, met zijn ski’s en de lucht erboven bepaalt. Het water biedt tegenwicht aan het gewicht dat op zijn oppervlak wordt uitgeoefend.
Een andere wetmatigheid, de 3e Wet van beweging van Newton, leert ons dat elke actie een gelijke én tegengestelde reactie heeft. Als de boot daarom snelheid maakt gaat hij steeds harder aan jou trekken. Jij veroorzaakt dan een gelijke en tegengestelde trekkracht ten opzichte van de boot. Door achterover te leunen ga je tegen de kracht van de boot in. Doordat de boot uiteraard krachtiger is dan jij, zal hij je uit het water omhoog trekken.
Waterskiën en de middelpuntzoekende kracht
In de natuurkunde is het snelheid van de boot, die jou voorttrekt, ook belangrijk.
Als je bijvoorbeeld 75 kg (150 pounds) weegt, dan moet de boot minimaal tussen de 32 en 40 km (20 tot 25 mijl) per uur varen.
Zou je echter maar op één ski skiën in plaats van op twee, dan moet de snelheid nog hoger zijn omdat deze ene ski minder tegendruk op kan bouwen tegen het water.
Als de boot jou recht vooruit trekt zijn er voornamelijk twee krachten werkzaam. De eerste is de kracht van het sleeptouw waaraan jij je vasthoudt. Deze wordt veroorzaakt door de voorwaartse beweging van de boot. De andere is de kracht van het water op de ski’s. Staat het sleeptouw tussen jou en de boot constant strak, dan ga je net zo snel als de boot.
Beweeg je jezelf echter in een loodrechte richting ten opzichte van de boot, dan ontstaat er een middelpuntzoekende kracht, veroorzaakt door de motor en de golven achter de boot.
Deze kracht ontstaat namelijk als een voorwerp (de skiër) bewegingen maakt in een cirkelvorm rondom een ander voorwerp (de boot). De kracht trekt de skiër naar de boot in het midden van de cirkelbeweging.
Het sleeptouw dat je vasthoudt zorgt ervoor dat je blijft bewegen in een halve cirkelvorm achter de boot. Deze cirkelvormige beweging zorgt dat je steeds meer snelheid ontwikkelt.
Ik denk dat ik je nu wel genoeg lastiggevallen heb met alle natuurkundige wetten. Laten we eens kijken naar de praktische zaken rondom het waterskiën. Wat zijn de basisprincipes en hoe kun je ermee beginnen?
De basisprincipes van waterskiën
Alhoewel het merendeel van je prestaties afhangen van jouw eigen vaardigheden op de ski’s, moet ook de bestuurder van de boot weten wat hij moet doen. Alleen zo kun jij onbelemmerd over het water scheren.
Om de communicatie tussen jullie soepel te laten verlopen moeten jullie daar afspraken over maken.
Hieronder leg ik uit wat je in elke fase moet doen.
De start
Je start in het water in een zittende positie, met je knieën gebogen en je gewicht achterop je ski’s. En denk er daarbij aan dat de voorpunten van je ski’s uit het water steken.
Evenwicht is belangrijk. Zeker omdat het duwen en trekken van de boot daarbij alles een beetje lastiger maakt.
Als de boot steeds meer snelheid begint te maken voel je op gegeven moment een sterke trekkracht. Op dát moment probeer je op te staan. Maar gaat je dat lukken zonder je evenwicht te verliezen?
- Je houdt je armen nog steeds gestrekt , je recht je rug en strekt je benen. Een beetje met gebogen knieën. Zo houd je de optimale controle en wendbaarheid.
Voordat je deze beweging voor het eerst in het water uitvoert is het wel belangrijk deze strekbeweging en je evenwicht thuis te oefenen. De snel optrekkende boot maakt het namelijk in het water extra lastig.
- Strek je armen voor je uit en buig naar achteren, ga door je knieën alsof je op een stoel gaat zitten. Recht je rug en houd een stevige positie aan waarbij je boven de stoel blijf zweven.
Houd je knieën licht gebogen als je over het water glijdt. Zo kun je beter je evenwicht houden en de klappen van de golven opvangen. Blijf als de boot gaat draaien altijd in het kielzog van de boot. Dit is het spoor van golven dat de boot in het water achterlaat.
Zit je als de boot draait niet in het kielzog maar bevind je je meer naar de zijkant van de boot, dan kun je in een ronddraaiende beweging terecht komen, waarbij je als beginner de controle verliest. Uiteraard kun je, als je wat verder gevorderd bent, buiten het kielzog daardoor juist allerlei trucs en sprongen uitvoeren. Maar laat dat voorlopig maar aan de pro’s over.
Wil je stoppen met waterskiën? Ga dan langzaam door de knieën totdat je op je ski’s zit en laat vervolgens het sleeptouw los. Is de boot wat verder van je af, dan zul je merken dat je nog een tijdje doorglijdt tot een zachte landing.
Ski niet rechtstreeks de haven in. Je kunt het beste ergens landen waar je geen objecten hebt waar je tegenaan kunt waterskiën.
De waterski-uitrusting
Voordat ik je wat meer vertel over de keus die je hebt in je ski-uitrusting, vertel ik je graag wat meer over goed en stevig materiaal en de mogelijke gevaren van onveilig skiën.
Als waterskiër kun je snelheden bereiken van wel 80 km (50 mijl) per uur. Gaat er bij die snelheid wat en mis en verlies je je evenwicht, dan kan dat serieuze gevolgen hebben.
Waterskiërs lopen vaak verwondingen op aan knieën en in het gezicht. Maar ook de armen en eigenlijk het hele bovenlichaam blijven niet gespaard.
Ik wil je natuurlijk niet afschrikken, maar het is beter om te weten waar je aan toe bent.
Springen, draaien en andere bewegingen zijn een zware belasting voor je knieën. Ik raad je dan ook aan je knieën licht gebogen te houden tijdens het skiën. Professionals adviseren zelfs oefeningen te doen om de spieren in je armen en benen te versterken, vóórdat je gaat waterskiën. Zo is je lichaam veerkrachtiger en kan het meer opvangen.
Oké! Welke waterski-uitrusting moet je aanschaffen om een zo optimaal mogelijk van de sport te kunnen genieten?
Het eerste dat me te binnen schiet, voordat we het uitgebreid gaan hebben over typen ski’s, zijn twee dingen:
- Een zwemvest – veiligheid voor alles!
- Een boot die tenminste 32 tot 40 km per uur kan.
Typen waterski’s
Ski’s die gemaakt zijn van glasvezel zijn, met het oog op duurzaamheid en levensduur, het beste.
Hoe lang de ski moet zijn hangt af van het type waterskiër die je bent en je mate van gevorderdheid en ervaring.
- Beginners starten met wat langere ski’s. Je hebt dan meer raakvlak met het water en dat bevordert de stabiliteit. Hun vlakke onderkant helpt je ook makkelijker te draaien.
- Op ski’s met goed scherp geslepen randen kun je je sneller bochten maken.
- En ski’s met grote punten zorgen ervoor dat je sneller omhoog getrokken kunt worden.
- Je hebt ook ski’s met vinnetjes aan de onderkant. Hiermee kun je makkelijker wenden. De zogenoemde rockers, een kromming op de onderkant van de ski’s, zorgen voor verschillende versnellinkjes.
Nu ik een aantal ski’s besproken heb, zal ik je iets meer over de verschillende typen vertellen.
Een combinatie paar
Deze worden het meest gebruikt en zijn het makkelijkst te hanteren. De brede punten zorgen voor betere controle.
Slalom ski’s
Van deze ski’s gebruik je er maar één. Zo kun je scherpere bochten nemen en je kunt sneller skiën. Voor de beginnende slalommer heeft de ski een bredere achterkant en een vlakke onderkant. Zo kun je makkelijker uit het water komen en rechtop blijven staan.